1. Ne saklayacaksınız
Çelik kasa alırken ilk bakılacak şey içeriktir, çünkü koruma türünü o belirler. Nakit, altın ve mücevher için hırsızlığa karşı test edilmiş bir kasa gerekir. Tapu, sözleşme ve arşiv evrakında yangın sınıfı öne çıkar. Yedek disk gibi veri ortamları kâğıttan çok daha düşük sıcaklıkta bozulur; onlar için ayrı bir yangın sınıfı vardır.
İçeriğin değerini de not edin. Hırsızlık Sigortası Genel Şartları’na göre nakit, kıymetli evrak, kıymetli maden ve mücevher ancak poliçede bedeli belirtilen bir ek sözleşmeyle teminata girer. Kasa koşulunu sigortacınızın poliçesi belirler. İncelediğimiz mevzuat ve genel şartlar belirli bir kasa derecesi şart koşmuyor; dereceyi sigortacınızla birlikte seçin.
2. Kasa nerede duracak
Kullanım yeri ölçüyü, iç düzeni ve taşıma yolunu belirler. “Hangi kasa” sorusuna kullanım yerinden başlayarak cevap verin.
| Kullanım yeri | Önce buna bakın | Ürün ailesi |
|---|---|---|
| Kuyumcu, sarraf, döviz bürosu | Hırsızlığa karşı dayanıklılık derecesi, sigorta poliçesindeki kasa koşulu, tezgâh altı ölçüsü | Dolgulu çelik kasalar, kuyumcu tipi banko kasalar |
| İşyeri, mağaza, ofis | Günlük nakit ve evrak hacmi, raf ve iç göz düzeni, kilit tipi | Süper Model, Özel Yapım, dolaplı kasalar |
| Banka şubesi, kurum veznesi | Kurumun şartnamesindeki derece, kilit sayısı ve sınıfı | Banka ve büro tipi kasalar, banka kiralık kasaları |
| Kasa odası | Kapının derecesi, oda ölçüsü, yerinde montaj | Kasa dairesi kapıları, zırhlı kasa odaları |
| Arşiv, noter, hukuk ve muhasebe bürosu | Yangın sınıfı ve test raporu, raf hacmi | Yangına dayanıklı evrak kasaları, çek ve senet kasaları |
| Ev, küçük ofis | Dolap içi ya da duvar dibi ölçüsü, sabitleme, kilit tipi | Ev tipi çelik kasalar |
| Otel | Misafir şifresi, işletmenin ana şifresi ve acil anahtarı, oda sayısı | Otel kasaları |
| Av tüfeği, tabanca | İç yükseklik, fişek ve tabanca için ayrı kilitli bölme | Tüfek ve silah kasaları |
Otelde işleten, saklamak üzere almaktan kaçındığı kıymetli eşyanın tam değerinden sorumlu olur (Türk Borçlar Kanunu m.577). Silahta kanun çelik kasa şart koşmaz; ancak silahın özensiz saklanması yüzünden bir çocuğun silahı ele geçirmesini bir yıldan üç yıla kadar hapisle cezalandırır (6136 sayılı Kanun m.13/A).
3. Hırsızlığa mı, yangına mı karşı
İkisi ayrı standartlarla ve ayrı testlerle ölçülür. TS EN 1143-1 derecesi hırsızlığa karşı direnci gösterir, yangın hakkında bir şey söylemez. EN 1047-1 ve EN 15659 sınıfları yangını gösterir, hırsızlık hakkında bir şey söylemez. Bir ürün ikisini birden taşıyabilir, ama her biri için ayrı belge gerekir.
Kasalar hırsızlığa karşı 0’dan X’a kadar derecelendirilir; derece yükseldikçe testte istenen direnç ve kilit sayısı artar. Ayrıntısı TS EN 1143-1 dereceleri rehberinde, yangın tarafı yangına dayanıklı kasa rehberindedir.
4. Ölçü ve ağırlık
İç ölçüyü içeriğe, dış ölçüyü yere göre seçin. Standart bir ağırlık şartı koymaz; dayanıklılık derecesi testle belirlenir. Bu yüzden ağırlık tek başına bir güvenlik ölçüsü değildir. Ağırlık iki yerde önem kazanır: 1.000 kg’dan hafif kasa sabitlenmelidir ve zeminin, asansörün ve merdivenin kasayı taşıyıp taşımayacağı teslimattan önce bilinmelidir.
Her modelimizin ölçüsü ve ağırlığı çelik kasa ölçüleri tablosundadır. Standart ölçü yerinize uymuyorsa özel ölçüde üretiyoruz; özel ölçülü bir kasanın belge kapsamında olup olmadığını teklifte yazılı olarak bildiririz.
5. Kilit
Dört seçenek vardır: anahtarlı, mekanik şifreli, elektronik şifreli ve parmak izli. Güvenlik seviyesini kilidin türü değil, EN 1300’e göre sınıfı belirler. Kaç kişinin açacağını, anahtar taşımak isteyip istemediğinizi ve pil değişimini kimin takip edeceğini düşünün. Karşılaştırma kasa kilit tipleri rehberindedir.
6. Sabitleme ve teslimat
TS EN 1143-1, 1.000 kg’dan hafif serbest duran kasanın sabitlenmesini ister; derece ancak kasa üreticinin talimatına göre sabitlendiğinde geçerlidir. Teslimatı, yerine koymayı ve sabitlemeyi biz yapıyoruz. Kat, asansör ve zemin bilgisini teklif isterken yazın; ayrıntısı kasa yerleştirme ve sabitleme rehberindedir.
Satıcıya sorulacak belgeler
- Modelin derecesi; bu dereceyi gösteren belgenin numarası, veren kuruluş ve geçerlilik tarihi.
- Belgenin türü. Test raporu ve deney sertifikası yalnız test edilen numune için geçerlidir; ürün belgesinin yerini tutmaz.
- “Standarda uygun üretilmiştir” ya da “şu dereceye eşdeğer” ifadeleri belgeli anlamına gelmez.
- Yangın sınıfı söyleniyorsa test raporu: standart, sınıf, laboratuvar ve rapor numarası.
- Kilidin EN 1300 sınıfı.
Kılınç Kasa’nın TSE Türk Standardlarına Uygunluk Belgesi TS EN 1143-1 kapsamındadır; ayrıntısı sertifikalar sayfasındadır. Belge model saymaz. Modelin derecesini teklifte belgesiyle bildiririz.
Çelik kasa alırken nelere dikkat edilmeli?
Önce ne saklayacağınıza ve kasanın nerede duracağına karar verin. Sonra hırsızlık derecesine ya da yangın sınıfına, ölçü ve ağırlığa, kilidin EN 1300 sınıfına ve sabitlemeye bakın. Her iddia için belge isteyin.
Ağır kasa daha mı güvenlidir?
Standart bir ağırlık şartı koymaz; dayanıklılık derecesi testle belirlenir. Ağırlık, kasanın yerinden götürülmesini zorlaştırır, ama 1.000 kg’dan hafif her kasa yine de sabitlenmelidir.
Çelik kasa kesilir mi, kırılır mı?
Hiçbir kasa için kesilmez ya da kırılmaz denemez. Standart, kasanın el aletleri, elektrikli aletler ve termal aletlerle yapılan saldırıya ne kadar direndiğini ölçer ve bunu derece olarak bildirir. Derece yükseldikçe istenen direnç artar.
Kasa ile güvenlik dolabı arasındaki fark nedir?
Kasa EN 1143-1’e göre el aletleri, elektrikli aletler ve termal aletlerle test edilir. Güvenlik dolabı EN 14450’ye göre S1 ya da S2 seviyesinde, esas olarak el aletleriyle test edilir; iki seviye de kasa derecesi 0’ın altındadır.
Kuyumcu kasası hangi derece olmalı?
Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik bir kasa derecesi şart koşmaz. Hırsızlık sigortasında mücevher ve kıymetli maden ancak ek sözleşmeyle teminata girer; dereceyi stok değerinize göre sigortacınızla belirleyin.
Mevcut kasama sonradan sertifika alınabilir mi?
Hayır. Hırsızlık ve yangın testleri numuneyi tahrip eder; test edilen kasa kullanılamaz. Belge, tip testinden geçmiş tasarım için verilir.
Kaynaklar
- ESSA, hırsızlığa karşı koruma (EN 1143-1 ve EN 14450)
- ECB-S, sık sorulan sorular
- VdS 2450en:2021-05, kasalar ve kasa dairesi kapıları kılavuzu
- ESSA, yangına karşı koruma
- Hırsızlık Sigortası Genel Şartları
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m.576–578
- 6136 sayılı Kanun, m.13/A
- Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik
